home

Rijk de Gooyer

Op 17 december 1925 wordt Rijk de Gooyer in Utrecht geboren als helft van een twee-eiige tweeling. Rijk komt eerst en daarna zijn zusje Ankie. Rijk wordt vernoemd naar zijn vader en Ankie naar haar moeder. Het gezin van Rijk en Anna de Gooyer-Ceelen telt al zeven kinderen, Rijk en Ankie zijn nakomertjes. Het gezin woont aan de Bemuurde Weerd Westzijde. Vader De Gooyer is bakker en begint later een eigen fabriek in brood en banket. Moeder De Gooyer is vaak ziek en daardoor nemen de oudere zussen de opvoeding van Rijk en Ankie onder handen. Het gezin is goed gereformeerd: op zondag twee keer naar de kerk en alleen naar de NCRV-radio luisteren.

Als jongen sluit Rijk zich aan bij de knapenvereniging 'Ora et Labora' (bid en werk). Toneel is in gereformeerde kring uit den boze, maar voordragen mag wel. Rijk reciteert op de jaarlijkse feestavond hele stukken van 'Kees het Diakenhuismannetje' van Nicolaas Beets. Hij bezoekt de Utrechtse Burgerschool (de ULO).

In 1938 koopt Rijk een elektrische gitaar en zijn lievelingsbroer Kees leert hem er op spelen. Hij richt een band op: De Manakora's, die Hawai-muziek speelt. Bezeten van film, bezoekt Rijk wekelijks de bioscoop waar in de oorlogsjaren Duitse films draaien.

In 1944 besluit de dan achttienjarige Rijk met vriend Piet Wiersma de rivieren over te gaan naar het zuiden van Nederland dat is bevrijd. Daar aangeland wordt Rijk tolk bij de British Intelligence Service. In die hoedanigheid trekt hij met de bevrijders in 1945 het doorgangskamp Bergen-Belsen binnen en is erbij wanneer de hoge nazi Heinrich Himmler wordt gearresteerd. Rijk wordt sergeant in het Britse leger, is even thuis in Utrecht en vertrekt dan naar het Deense eiland Sylt waar hij 'plaatsvervangend burgemeester' wordt. De eerste twee naoorlogse jaren brengt Rijk door in Engelse dienst. In het voorjaar van 1947 komt hij voorgoed weer naar Nederland. Hij krijgt er gratis en voor niks een HBS-diploma. Een beroepstest wijst uit dat Rijk het beste banketbakker kan worden, maar na een half jaar houdt hij brood en banket voor gezien

Rijk schokt dan zijn ouders door bij de VARA-radio te gana werken en nog wel op zondag!. Later werkt Rijk nog bij het ABC-cabaret van Wim Kan 1949/50 en 1952/53).

Dan ontmoet Rijk in Place Pigalle Amsterdam de komiek Johnny Kraaykamp. Die werkt daar met Ad van der Gein (Leter Het Cocktail Trio) las bassist/humorist. Johnny en Rijk besluiten een duo te vormen. Het resulteert in 1956 in een vast maandelijks optreden bij de AVRO-televisie. De samenwerking met Johnny Kraaykamp zal jaren duren. Rijk wordt gevraagd voor talloze rollen in Nederlandse en buitenlandse speelfilms.

In 1959 vertrekt Rijk naar Berlijn om aan de UFA, een filmopleiding te volgen. Rijk krijgt vervolgens bezoek van een agent van de BVD (Binnenlandse Veiligheids Dienst). De vraag is of hij af en toe verslag wil doen van wat hem opvalt. Hij moet zich daarvoor melden in Berlijn, op het hoofdkwartier van de CIA. Voor zijn werk krijgt Rijk tweeduizend gulden per maand. Rijk kan als buitenlander namelijk ongehinderd van Oost- naar West-Berlijn reizen. In 1961 wordt De Muur gebouwd en gaat de UFA failliet. Rijk komt terug naar Nederland.

Rijk neemt een aantal grammofoonplaten op, waarvan sommige met Johnny Kraaykamp. Samen met Eelke de Jong schrijft hij de belevenissen van 'Koos Tak, verslaggever van De Tijdgeest'. Ook publiceert hij het boek 'Gereformeerd en andere verhalen'.

Af en toe speelt Rijk in een toneelstuk in het theater.Verschillende ongelukken brengen hem naar ziekenhuizen en revalidatieklinieken, maar steeds komt Rijk terug. In het voorjaar van 2001 krijgt hij een 'middelgroot infarct' waaraan hij een lichte afasie overhoudt. Het lezen en leren van een rol gaat hem nu moeilijker af.

P>Johnny en Rijk maken diverse platen waaronder het door Ad van der Gein geschreven "Op het goudgele strand van Ameland". Het grootste hitparadesucces is 'De bostella'. De plaat staat in 1976 17nweken in de Top 40 en haalt de nummer 1 positie. Van de opbrengsten van die singel koopt Rijk de Gooyer een boerderij in Giethoorn die in 1975 zal afbranden.

Rijk speelt in tientallen Nederlandse films, waaronder: 'Grijpstra en De Gier', 'Hoge hakken, echte liefde', 'Een vlucht regenwulpen', 'Ciske de Rat' en 'Schatjes!', 'Filmpje!'en 'Krassen in het tafelblad'.

In 1982 krijgt Rijk de Gooyer een Gouden Kalf voor zijn gehele ouvre. In 1995 zorgt De Gooyer voor een rel nadat hij een Gouden Kalf (Beste acteur) kreeg voor zijn aandel in de film 'Hoogste tijd'. Tijdens een taxi-rit met Maarten Spaanjer voor het TV-programma Taxi gooide De Gooyer het kalf demonstratief uit het raam. In 1998 krijgt hij een gouden kalf voor zijn rol in "Krassen in het tafelblad". Dit keer komt het beeld wel op zijn schoorsteenmantel.

In Dagblad Trouw zei Rijk de Gooijer daar het volgende over: "Het eerste Gouden Kalf dat ze mij wilden geven, heb ik geweigerd. De tweede keer heb ik dat ding na afloop van een vreselijke gala-avond uit de auto geflikkerd. Het is totale onzin, een slechte imitatie van de Oscar-uitreiking en dat vind ik eigenlijk al een twijfelachtige onderneming. De waardering van het publiek is belangrijk, maar zo'n jury... . De derde keer deden ze er 2500 gulden bij, dat scheelde een stuk. Het zijn altijd dezelfde mislukte acteurs en actrices die zo'n prijs aan iemand toekennen. Ik heb helemaal geen boodschap aan de mening van vijf of zes van die mensen. Ik hou ook niet van het gedoe er omheen. Ik ken acteurs die liever niet herkend willen worden. Die doen een petje en een zonnebril op. En dan zie je iedereen denken: 'Wat loopt daar nou voor een eigenaardige man? O wacht! Het lijkt wel, het is... ja! Hij is het!' Begrijp je? Ik ken ook collega's, die 's avonds een lichtje aandoen in de auto, zodat je ze goed ziet zitten als ze stilstaan bij het stoplicht. Aanstellers. Ik heb helemaal geen last van mensen die mij op straat aanspreken. Het overkomt me haast nooit. En als iemand begint met: 'Bent u...?' zeg ik: 'Rijk de Gooijer? Nee, die ken ik niet'.''

Ook de reclame ontdekt het talent van De Gooyer en hij maakt succesvolle televisiespotjes voor het kaasmerk Paturain en verzekeringsmaatschappij Reaal en later met Maarten Spanjer de spots voor KPN. De AVRO brengt de serie "De Brekers" waarin Rijk weer even wordt herenigd met Johnny Kraaykamp en waarin ook Adele Bloemendaal een belangrijke rol speelt. In 1991 zendt de VARA de serie "In voor en tegenspoed" uit. In feite een remake van de serie "Met goed fatsoen" van Johnny Speight, die de KRO in 1976 niet durfde uitzenden. Rijk is hierin de zure oude Fred Schuit. In 1995 krijgt Rijk een Gouden Kalf voor zijn rol in de speelfilm 'De hoogste tijd'. Maarten Spanjer daagt Rijk uit om tijdens een taxirit het beeldje uit de auto te gooien. Aldus geschiedt. In februari 1999 brengt de VARA de serie "Schoon goed" die zich afspeelt in een wasserette met Rijk als de venijnige eigenaar Herman van Wijk.

Na jarenlang in Giethoorn te hebben gewoond met boezemvrienden Eelke de Jong en Peter van Straaten als buren, woont Rijk nu in de Amsterdamse Nieuwmarktbuurt met zijn vriendin Nel.

Veel van de oude succesfilms van Rijk zijn inmiddels op DVD te koop. U vindt onder meer de films "Madelief" en "Soldaat van Oranje" bij Internetwinkel bol.com (klik hieronder)

Madelief - Krassen In Het Tafelblad<br>Ineke Houtman
DVD Madelief - Krassen In Het Tafelblad

Soldaat van Oranje<br>Rutger Hauer
DVD Soldaat van Oranje

Filmpje!<br>Arjan Ederveen
DVD Filmpje!

CD De Grootste Successen van Johnny & Rijk